Met een gemiddelde temperatuur in De Bilt van 19,5 graden tegen 16,9 graden normaal verloopt de zomer tot dusver recordwarm. Het warmterecord voor de eerste helft van de zomer was 19,4 graden, gemeten in 1976. Verder was het zeer zonnig met 410 zonuren tegen 327 normaal en viel gemiddeld over het land 86 mm. Daarmee verloopt de zomer tot dusver droog.
Dat de zomer tot dusver recordwarm verloopt is niet vreemd. Juni was op één na de warmste na een recordwarm slot en ook juli blinkt uit in zomerse en tropische dagen. De gemiddelde temperatuur kwam in juni uit op 19,1 graden tegen 16,6 normaal en de eerste helft van juli kent een gemiddelde temperatuur van 20,3 graden tegen 17,7 normaal.
De eerste helft van de zomer, van 1 juni tot en met 16 juli, was recordwarm met 19,5 graden tegen 16,9 normaal. Tot dit jaar was 1976 de recordhouder met 19,4 graden. In 2023 was het gemiddelde 19,3 graden en vorig jaar was het van 1 juni tot en met 16 juli 18,6 graden. Twee jaar geleden was de eerste helft van de zomer kouder dan gebruikelijk met 16,1 graden.
In totaal telde de eerste zomerhelft 36 warme dagen met een maximumtemperatuur van 20 graden of meer tegen 27 normaal. Het aantal zomerse dagen (25 graden of meer) in De Bilt is 22 tegen 9 normaal en het kwam tot 5 tropische dagen (30 graden of meer) tegen 2 normaal.
Van junikoelte naar een superhittegolf
De meteorologische zomer ging relatief koel van start. Tijdens de eerste vijftien dagen van juni werd op tien dagen in De Bilt de grens van 20 graden niet gehaald. De tweede helft van juni stond volledig in het teken van uitzonderlijke hitte, waarbij tal van warmterecords werden verbroken. Op 19 juni werd het met 35,1 graden in Ell de warmste 19 juni ooit gemeten en ontstond de tweede regionale hittegolf van het jaar, iets wat nog nooit zo vroeg was voorgekomen.
De hitte bereikte een hoogtepunt op 24 en 26 juni. In De Bilt werden beide dagen officiële warmterecords gevestigd met op 26 juni 36,8 graden. Dat was zelfs de warmste junidag ooit in De Bilt en de op twee na warmste dag allertijden. In Ell steeg de temperatuur die dag naar 39,4 graden, de hoogste junitemperatuur ooit gemeten in ons land. Op 31 weerstations werd het maandrecord verbroken en negen stations noteerden zelfs hun hoogste temperatuur ooit.
Ook de nachten waren uitzonderlijk warm. Van 24 tot en met 27 juni werden vier opeenvolgende records voor de hoogste minimumtemperatuur gevestigd. In De Bilt kwamen voor het eerst ooit in juni drie tropennachten op rij voor.
Daarnaast hadden we de eerste regionale superhittegolf ooit in juni. In Ell duurde deze zes dagen. De 40e officiële hittegolf in De Bilt telde uiteindelijk twaalf dagen, een record voor juni, terwijl de hittegolf in het zuidoosten zelfs vijftien dagen bereikte en doorliep tot en met 1 juli.
Ook juli zeer warm
De warmte ging in juli door en tot dusver steeg de temperatuur in De Bilt elke dag naar 20 graden of meer en op negen dagen werd het zomers warm met tenminste 25 graden. De gemiddelde temperatuur over de eerste julihelft is 20,4 graden en daarmee staat deze maand op een zevende plaats sinds 1901.
De warmte resulteerde in de derde regionale hittegolf van het jaar en niet eerder was zo vroeg in het jaar sprake van drie regionale hittegolven. De hittegolf beperkte zich tot de zuidelijke helft van het land, want alleen in Gilze-Rijen, Volkel, Horst, Ell, Maastricht, Eindhoven, Westdorpe en Woensdrecht is sprake van een hittegolf. In de rest van het land was het ook zomers warm tot soms tropisch, maar werd niet aan de criteria voor een hittegolf voldaan.
Pakt Ell een recordaantal tropische dagen?
Het aantal tropische dagen in het Limburgse Ell staat deze zomer al op 16 dagen. Ook in mei werden al 4 tropische dagen genoteerd en in totaal staat de teller op 20. Met nog anderhalve zomermaand te gaan staat Ell al op een zesde plaats wat betreft het aantal tropische dagen in een jaar. Het jaarrecord is in handen van Maastricht. In 1947 kwam het daar tot 26 tropische dagen met minimaal 30 graden. In 1995 noteerde Arcen 23 tropische dagen.
Zomer is zeer zonnig
Met maar liefst 410 zonuren tegen 327 normaal verloopt de zomer tot dusver zeer zonnig. Juni noteerde 246 zonuren en juli is tot dusver al goed voor 167 uur.
Meer dan 400 zonuren in de eerste helft van de zomer komt vaker voor. In de eerste helft van de zomer van 1976 scheen de zon maar liefst 471 uur. Van 1 juni tot en met 16 juli 2023 werden 444 zonuren genoteerd. In 1959 scheen de zon 427 uur, in 2010 421 en in 2022 412 uur. Vorig jaar scheen de zon in deze periode ook 410 uur en daarmee staat de eerste zomerhelft op een gedeelde zesde plaats.
De meeste zonuren werden gemeten in het westen en zuiden van het land. De zon scheen daar meer dan 400 uur en in Zeeland scheen de zon 450-460 uur. In het noordoosten was de zon het minst vaak te zien en scheen de zon deze zomer tot dusver 355-360 uur.
Juni was nat, juli tot dusver kurkdroog
Juni was een natte zomermaand met gemiddeld over het land 82 mm tegen 66 normaal. Het natst was het in het binnenland en dan vooral in het noordoosten. In het Friese Gorredijk viel 202 mm, het Drentse Eext noteerde 179 mm en het Groningse Veendam 172 mm. Roden (Drenthe) noteerde 170 mm. Ook elders in het land kwam het tot meer dan 100 mm. Zo noteerden de Utrechtse plaatsen Abcoude 160 en Zegveld 156 mm.
Juli is tot dusver een kurkdroge maand. De droogte veroorzaakt momenteel dan ook steeds meer problemen. Gemiddeld over het land is slechts 4 mm gevallen. De meeste neerslag viel in het noordoosten waar aan het begin van de maand lokale plensbuien voorkwamen. In Ter Apel en Veendam viel 30 mm en in Winschoten zat 26 mm in de regenmeter.
Over de gehele eerste helft van de zomer viel de meeste neerslag in het noordoosten en veruit de minste in het noordwesten en zuidwesten van het land. In het noordwesten viel 40-45 mm, in het noordoosten 130-140 mm.
