Oktober was een zachte maand met een gemiddelde temperatuur in De Bilt van 12,2 graden tegen 11,3 graden normaal (klimaatperiode 1996-2025). De maand begon nog nazomers, maar daarna werd het geleidelijk herfstachtiger en kwam het tot de eerste storm van het jaar. Met 151 zonuren tegen 121 normaal was oktober zeer zonnig, tegelijk was het met 112 mm tegen 89 mm normaal ook een natte maand. Meer over deze maand lees je hier.
Met 12,2 graden staat deze maand op de 12e plaats in de lijst van warmste oktobermaanden sinds 1901. Oktober 2001 was met 14,2 graden de allerwarmste.
De eerste week van oktober verliep nog nazomers. In De Bilt werd het van 1 tot en met 7 oktober overdag 20 tot 22 graden. De warmste dag was 1 oktober met 22,0 graden. Vanaf 8 oktober werd het koeler en wisselvalliger. Op 15 oktober werd het nog één keer in De Bilt 21 graden. Vanaf 18 oktober bleef de maximumtemperatuur in De Bilt elke dag onder de 15 graden.
Einde van lange reeksen boven 15 graden
Op 11 oktober werd het in De Bilt maximaal 13,8 graden. Dat was de eerste keer sinds 16 mei dat het daar onder de 15 graden bleef. Daarmee kwam een eind aan een reeks van 147 dagen met 15 graden of meer. Alleen 2023 (149 dagen) en 1982 (148 dagen) kenden een langere reeks; 2002 deelt met 147 dagen de derde plaats. Normaal ligt de eerste dag onder de 15 graden op 22 september.
Op 18 oktober werd het nergens in het land meer 15 graden. Vlieland was met 12,6 graden de warmste plek. Van 16 mei tot en met 17 oktober werd het 155 dagen achter elkaar ergens in het land minstens 15 graden. Dat is geen record: in 2025 waren het er 176.
In De Bilt waren er zeven warme dagen met 20 graden of meer, tegen twee normaal. Zes daarvan vielen in de eerste week. Eindhoven, Ell, Horst en Volkel noteerden deze maand tien warme dagen met 20 graden of meer. Landelijk was de hoogste temperatuur 23,9 graden. Deze waarde werd op 7 oktober gemeten in Maastricht. Twente noteerde 23,7 en Eindhoven 23,6 graden.
Grondvorst, nog geen vorst op 1,5 meter
De koudste nacht in De Bilt was die van 11 op 12 oktober met 3,0 graden. Aan de grond vroor het toen licht: in Eindhoven werd het -1,7 graden en in Volkel -1,6 graden. Landelijk was de laagste temperatuur op de normale meethoogte 1,5 meter 0,8 graden in Ell op 12 oktober en tot vorst is het nog niet gekomen. Normaal valt de eerste landelijke vorst op 23 oktober. Aan de grond heeft het dit najaar al op 25 september voor het eerst gevroren.
Natte slotfase van maand met storm Austen
Gemiddeld over het land viel 112 mm tegen 89 mm normaal, ongeveer een kwart meer dan gebruikelijk. In de eerste helft van de maand waren de verschillen groot. Tot en met 15 oktober viel in het westen en noorden 60 tot 80 mm, in het zuiden maar 15 tot 30 mm.
Een groot deel van de regen viel in tweede helft van de maand. In De Bilt viel van 21 tot en met 24 oktober al 55 mm. Met herfststorm Austen viel op vrijdagavond 23 oktober en in de nacht naar zaterdag in het zuiden en midden van het land 30 tot 50 mm. Dat is ongeveer de helft van wat normaal in de hele maand valt. Het natst was het deze maand in Gelderland, het zuiden van Noord-Holland en het noorden van Zuid-Holland. In het Gelderse Putten viel 183 en in het Zuid-Hollandse Hoogmade 162 mm. In Roelofarendsveen (ZH) en Lijnden (NH) viel 159 en in Hoofddorp (NH) en Beekbergen (GLD) 159 mm.
Austen werd in Nederland geen officiële storm. In het zuidwesten en langs de westkust stond wel windkracht 8, met windstoten tot ongeveer 90 km/h. Veel bomen waaiden om, vooral in het zuiden en oosten van het land.
Boelo eerste storm van 2026
Op zondag 25 oktober kwam het wel tot storm en werd Boelo de eerste storm van het jaar en van deze herfst. Op Vlieland stond tijdens de middaguren een aantal uur gemiddeld windkracht 9. De zwaarste windstoot was 115 km/uur in IJmuiden. Dit jaar hadden we nog geen storm gehad, de vorige storm was Benjamin een jaar geleden op 23 en 24 oktober 2025.
Neerslagtekort en lage Rijn
De Rijn bereikte eind september met 6,03 meter boven NAP de laagste stand en in de eerste week van oktober hielden de recordlage waterstanden aan. Vanaf 9 oktober steeg het water weer en op 12 oktober stond het water bij Lobith op 6,34 meter boven NAP. Onder de 1000 kubieke meter per seconde geldt de afvoer als laag. Tot de regens rond 24 oktober bleef de waterstand laag, daarna steeg de waterstand naar ongeveer 7 meter.
Zonnige start, sombere slotweek
Gemiddeld over het land scheen de zon 151 uur, tegen 121 uur normaal. Dat is ongeveer 20 procent meer dan gebruikelijk. De meeste zonuren waren voor het zuidoosten van het land. De zon scheen in Noord-Brabant en Limburg 160-175 uur, elders scheen de zon 130-150 uur.
De eerste tien dagen van oktober waren het zonnigst, met in De Bilt gemiddeld ruim 6 uur zon per dag. Halverwege de maand was dat bijna 5 uur, maar vanaf 21 oktober nog maar ruim 3 uur per dag. De zonnigste dagen in De Bilt waren 5 en 12 oktober met 10 uur.
Noorderlicht
Op zaterdagavond 10 oktober was het noorderlicht te zien in Nederland, in het midden en zuiden van het land. Met het blote oog was het noorderlicht nauwelijks waarneembaar, maar met een camera was het verschijnsel een stuk beter te zien.
