Bergen kunnen met hun hellingen, pieken en dalen zeer indrukwekkend zijn. Niet voor niets zijn ze een favoriete reisbestemming van veel mensen. In de bergen kun je indrukwekkende lichtverschijnselen zien, die je nergens anders tegenkomt of die in de bergen nog veel mooier zijn.
Misschien een van de mooiste lichtfenomenen in de bergen is Alpengloeien. Misschien heb je het al gezien zonder te weten wat het was, want dit lichtverschijnsel is niet te missen. Berghellingen worden feloranje tot rood en het lijkt wel of ze gloeien.
Bij Alpengloeien wordt een deel van een gebergte oplicht rond zonsopkomst of zonsondergang. Doordat de zon laag staat wordt het blauwe en groene licht gefilterd (door verstrooiing) en gele en vooral de rode kleur hebben daar veel minder last van.
Zolang de zon nog boven de horizon staat kunnen berghellingen die nog in de zon liggen geeloranje kleuren. Dit geeft een groot contrast met de donkere hellingen die al in de schaduw liggen, waardoor het lijkt alsof de bergen gloeien. Als de zon net onder de horizon is verdwenen blijven de rodere kleuren over, doordat deze kleur het sterkst kan worden afgebogen en als laatste verdwijnt.
Alpengloeien kan in alle gebergten voorkomen. Het fenomeen is nog sterker als er sneeuw ligt op de oplichtende hellingen. In het Duits heet het Alpenglühen en in het Italiaans Enrosadira.
Lichtpilaren
Bij lichtpilaren lijkt het alsof vanuit de bron een lichtstraal recht naar boven schijnt. In werkelijkheid schijnt de bron in alle richtingen, maar alleen het licht dat recht naar boven schijnt wordt door kleine ijsdeeltjes in de lucht gereflecteerd en kun je daardoor zien.
De lichtbron kan de zon zijn wanneer deze heel laag of net onder de horizon staat of kunstmatige verlichting. Doordat voor de reflectie ijsdeeltjes nodig zijn en het bij zwakkere lichtbronnen goed donker moet zijn, is dit fenomeen in de bergen vaker zichtbaar.
Heiligenschijn
Dit lichtfenomeen bestaat uit een lichte vlek die je vlak rond de schaduw van jouw hoofd kunt zien. Het ontstaat wanneer zonlicht in exact dezelfde richting wordt gereflecteerd door ronde wolkendruppels. Doordat het licht niet gebroken wordt, heeft heiligenschijn geen kleur. Om het te kunnen zien moet je dus met je rug naar de zon staan. Heiligenschijn gaat meestal samen met glorie.
Glorie
Dit gekleurde lichtfenomeen ontstaat ook rond de schaduw van de waarnemer, maar dan wat verder van je hoofd dan heiligenschijn. Doordat het precies tegenovergesteld aan de zon optreedt, zie je dit fenomeen in het dal of op de berghelling onder jou. Het wordt veroorzaakt door breking en reflectie van zonlicht in druppels van wolken of mist. Ook de maan kan een glorie veroorzaken.
Mistboog
Veel verder van de schaduw van de waarnemer kan een wolkenboog of mistboog optreden. Deze vrij kleurloze boog wordt ook veroorzaakt door reflectie en breking van licht in kleine wolkendruppels of mist. De boog is kleiner dan die van een regenboog en de boog ontstaat veel dichterbij. Deze bogen zijn niet specifiek een lichtfenomeen voor de bergen. Alleen in ons land hebben we mist en zon nodig om hem te zien en in de bergen kan hij verschijnen wanneer je tussen de wolken zit.
Regenboog
Dit is natuurlijk geen lichtfenomeen dat je eerder in de bergen tegenkomt. Maar omdat de regenboog nog mooier en voller kan zijn, mag hij niet ontbreken.
Halo
De meest bekende halo is een gekleurde kring om de zon of de maan. Het wordt veroorzaakt door breking van licht in ijskristallen. De vorm van de ijskristallen in de lucht bepaalt welk type halo voorkomt. Behalve ringen, zijn er ook bogen, delen van bogen, heldere vlekken en strepen. Een lichtpilaar is dus ook een halo-verschijnsel. Halo’s kunnen overal voorkomen omdat het hoog in de atmosfeer overal vriest. En in de bergen is het vaker koud genoeg om bij lagere bewolking of mist een halo te laten verschijnen. Hiervoor moet de bewolking wel dun genoeg zijn.
